Debian LiveCD z Grub2

2010-02-05T11:24:00.000-08:00

Szukałem i szukałem, ale jakoś nie udało mi się znaleźć w Internecie jednego, spójnego w miarę przepisu na stworzenie obrazu LiveCD Debiana z GRUBem2 w roli boot managera. Zwyczajowo startowania systemu stosowany jest SYSLINUX, explicite ISOLINUX, ale przecież mając do dyspozycji nowe wydanie GRUBa, nie można go nie użyć.

Dlaczego niby? Ano dlatego choćby, że to rzecz świeża, potężna, pozwalająca nie tylko na prostackie startowanie systemów, ale też choćby pisanie skryptów umożliwiających elastyczne projektowanie ekranu bootowania.

Oczywiście, istnieje kilka gotowych już rozwiązań, takich jak DebianLive, czyli oficjalny debianowy kreator obrazów, BootCD i inne. Mają one jednak wszystkie cechy, które niekoniecznie muszą każdego kontentować. Ot, choćby live-helper z pakietu DebianLive, to potężne narzędzie, pozwalające na spory stopień kustomizacji budowanej przez siebie dystrybucji. Wada? Tworzenie odbywa się przez edycję zbioru kilku plików konfiguracyjnych, których charakterystyk trzeba po prostu się nauczyć. O ile stworzenie w miarę klasycznego, niespecjalnie zmodyfikowanego obrazu nie stanowi większego problemu, to już jego dostosowanie do wymagań twórcy zmusza do żmudnego ślęczenia nad dokumentacją projektu. Ja dałem sobie z tym spokój.

Proponuję inne rozwiązanie:

debootstrap
chroot
mkisofs
squashfs
i trochę pracy własnej, ale wcale nie tak dużo

Pierwsze z tych narzędzi tak naprawdę zrobi na nas większość roboty. Debootstrap instaluje w podanej ścieżce system plików Debiana o wskazanej wersji. Wszystko jednym poleceniem. Najpierw jednak wypada przygotować miejsce do pracy:

1:  mkdir -p ~/livecd/{rootfs,bootfs,outfs} && cd ~/livecd/

System plików zainstalujemy w folderze rootfs, bootfs będzie potrzebny do przechowania GRUBa2, outfs to miejsce na gotową instalację.

1:  debootstrap --variant=minbase --verboose lenny rootfs

Więc wybrany został tryb z głośnym wyjściem, instalujący Lenny'ego w wersji minimalnej do katalogu rootfs. Wszystko jasne, tylko czekać teraz aż deby zostaną pościągane i zainstalowane.

Mamy więc Debiana. Brakuje jeszcze jądra i kilku ważnych modułów, bootloadera oraz obrazu initramfs do wystartowania systemu.

Polecenie chroot przyda się teraz do modyfikacji gotowej dystrybucji. Nie będzie żadnych rewelacji. Wpisujemy:

1:  chroot rootfs

I dalej działamy za pomocą poleceń apt-get, passwd i co jeszcze zechcemy. Ale zaraz, jeszcze proponuję na chwilę opuścić środowisko chroota i wpisać:

1:  tar -czvf _back_rootfs.tar.gz rootfs

Nigdy nie wiadomo, co możemy zepsuć przy kolejnych modyfikacjach, więc lepiej zrobić kopię, niż później raz jeszcze ściągać pakiety z repozytoriów.

1:  mount -o bind /dev rootfs/dev  
2:  mount -o bind /proc rootfs/proc  
3:  mount -o sys /proc rootfs/proc  
4:  chroot rootfs  
5:  apt-get update  
6:  apt-get install linux-image-2.6.686 aufs-modules-2.6-686 squashfs-modules-2.6-686 live-initramfs locales

Do tego dojdzie sporo zależności - w końcu wybraliśmy instalację minimalną. Teraz trzeba za to odpokutować.

1:  dpkg-reconfigure locales

Wybieramy oczywiście pl_PL, numer 321.
Na dobry początek mamy już kernela, mamy obraz initramfs. Warto sprawdzić, czy zostały utworzone symboliczne linki w katalogu głównym. Powinny ułatwić późniejsze zabawy z bootloaderem

1:  apt-get install grub2  
2:  cp /usr/lib/grub2/i386-pc/* /boot/grub  
3:  mkinitramfs -o /boot/initrd.img

I GRUB2 został finalnie zainstalowany, zastępując starego GRUBa. Następnie opuszczamy chroota i kopiujemy zawartość rootfs/boot do bootfs/boot

1:  cp -r rootfs/boot outfs

Przyszedł czas, by zająć się kompresją systemu plików przy pomocy squashfs tools. Więc zacząć należy od ich instalacji:

1:  apt-get install squashfs-tools    
2:  umount rootfs{dev,proc,sys}    
3:  mksquashfs rootfs/* root.squashfs -all-root    
4:  mkdir outfs/live    
5:  ln root.squashfs outfs/live    
6:  grub-mkrescue --image-type=cdrom boot.iso    
7:  mount boot.iso bootfs -t iso9660 -o=/dev/loop0    
8:  cp bootfs/grub/* outfs/grub/    
9:  mkisofs -R -b boot/grub/grub_eltorito -no-emul-boot -boot-load-size 4 -boot-info-table -o livecd.iso outfs

I to by było na tyle. LiveCD jest gotowe. Łatwo można je przetestować w VirtualBoxie, albo szybciej, w quemu:

1:  qemu -cdrom livecd.iso

Co może zaskoczyć, to fakt, że po odpaleniu płytki nie wyświetli się żadne ładne menu, tylko konsola gruba. Wpisujemy w niej:

1:  grub> linux /boot/vmlinuzXXX BOOT=live  
2:  grub> initrd /boot/initrd.img  
3:  grub> boot

Nie ma przeciwwskazań, by stworzyć sobie ładne menu. Ale to już temat na następny artykuł.

Oczywiście, zwracam uwagę, że to co powyżej przedstawiłem to sposób nieoptymalny. No bo jądro lepiej byłoby samemu skompilować, a i obraz initramfs zbudować można ręcznie. Dlatego przedstawiłem tylko szkic. Cała reszta zależy już od inwencji własnej. I właśnie tu zaczyna się część najlepsza.

Na dobry początek

2010-02-04T12:39:00.000-08:00

Jednego bloga już mam. Poświęcony jest literaturze grozy i rzeczom jej podobnym. Znaleźć można go pod adresem www.carpenoctem.pl/wordpress/pmateja. Fajny jest, pisuję na min rzadko, ale z ochotą. Tylko czasu ostatnio doń nie mam, ni głowy. Po co więc kolejny? Żeby pisać o rzeczach, które chcę, tudzież muszę zapamiętać, a które łączą się raczej z moimi zainteresowaniami ukierunkowanymi przez studia. To jest Linuxem, programowaniem w Pythonie i podobnymi rzeczami. Jako, że jestem w trakcie tworzenia pracy magisterskiej dotyczącej zarządzaniem linuksowymi hostami w sieci lokalnej, mam nadzieję zamieścić tu kilka ciekawostek spłodzonych jako produkty uboczne, albo po prostu od reszty pracy niezależne, a ciekawe.
Nie jestem ani ekspertem, ani radykałem. Znam się na rzeczy na tyle, na ile jest mi ta wiedza potrzebna. Na co dzień działam na laptopie z Archlinuxem, powłoką zsh i menedżerem okien dwm. Boskie połączenie, polecam.
A właściwie to głownie po to mam zamiar tu pisać, żeby mieć motywację do pisania magisterki. I po patosie.

Pingwin Pawła

Debian LiveCD z Grub2

Na dobry początek